Ekwiwalent za wyszkolenie piłkarza ręcznego - jak go obliczyć? Aktualne zasady ZPRP od sezonu 2026/2027

Ekwiwalent za wyszkolenie piłkarza ręcznego - jak go obliczyć? Aktualne zasady ZPRP od sezonu 2026/2027.
Współautorem niniejszego artykułu oraz osobą odpowiedzialną za jego weryfikację merytoryczną jest Pan Jakub Skorupa – Komisarz Zmiany Barw Klubowych w Związku Piłki Ręcznej w Polsce.
Serdecznie dziękuję Panu Jakubowi za zaangażowanie, podzielenie się specjalistyczną wiedzą oraz cenne wskazówki, które pozwoliły przygotować rzetelny i praktyczny materiał dla całego środowiska piłki ręcznej.
Zmiana klubu w piłce ręcznej nie zawsze oznacza wyłącznie podpisanie nowej umowy i rozpoczęcie treningów w nowym zespole. W niektórych przypadkach wiąże się również z koniecznością zapłaty ekwiwalentu za wyszkolenie zawodnika lub zawodniczki. Ile wynosi taki ekwiwalent? Kto go płaci? Od czego zależy jego wysokość?
Wyjaśniamy zasady obowiązujące od sezonu 2026/2027 na podstawie przepisów Związku Piłki Ręcznej w Polsce (ZPRP).
Czym jest ekwiwalent za wyszkolenie zawodnika?
Ekwiwalent za wyszkolenie to kwota, którą klub pozyskujący zawodnika lub zawodniczkę zobowiązany jest zapłacić klubowi odstępującemu w związku z wcześniejszym szkoleniem i rozwojem sportowym tej osoby.
Jego celem jest uwzględnienie pracy szkoleniowej wykonanej przez klub, który przez lata inwestował w rozwój zawodnika.
Wysokość ekwiwalentu może zostać uzgodniona bezpośrednio pomiędzy klubami. Jeśli jednak strony nie osiągną porozumienia, klub pozyskujący może wystąpić do Komisarza Zmiany Barw Klubowych (KZBK) o ustalenie kwoty zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Ważne: Opisane zasady ustalania ekwiwalentu w przypadku sporu nie dotyczą zawodników posiadających ważny kontrakt z klubem odstępującym.
Kiedy naliczany jest ekwiwalent?
Zgodnie z przepisami ZPRP ekwiwalent dotyczy zawodników i zawodniczek zmieniających barwy klubowe od roku kalendarzowego, w którym kończą 15 lat, do roku, w którym kończą 23 lata, włącznie.
Przy obliczaniu jego wysokości uwzględnia się jednak okres szkolenia już od roku kalendarzowego, w którym zawodnik ukończył 12 lat.
Oznacza to,że jeśli zawodnik zmienia klub w wieku 18 lat, przy ustalaniu ekwiwalentu można uwzględnić również jego wcześniejsze lata szkolenia, począwszy od roku, w którym ukończył 12 lat.
Jak obliczyć ekwiwalent za wyszkolenie?
ZPRP określa następujący wzór:
Ekwiwalent = liczba lat szkolenia × stawka podstawowa × współczynnik korygujący
W praktyce,ponieważ stawka podstawowa zmienia się wraz z wiekiem zawodnika, należy osobno obliczyć wartość szkolenia w poszczególnych przedziałach wiekowych, a następnie zastosować odpowiedni współczynnik.
Na wysokość ekwiwalentu wpływają trzy elementy:
- Okres szkolenia – liczba lat kalendarzowych, w których zawodnik był zarejestrowany w klubie i podlegał szkoleniu.
- Stawka podstawowa – zależna od płci i wieku zawodnika.
- Współczynnik korygujący – zależny od poziomu rozgrywek klubu pozyskującego.
Jeżeli szkolenie obejmowało tylko część roku, za każdy rozpoczęty miesiąc nalicza się1/12 rocznej stawki.
Stawki podstawowe dla zawodniczek i zawodników
Od sezonu2026/2027 obowiązują następujące stawki:

Są to stawki za każdy rok szkolenia, przed zastosowaniem współczynnika korygującego.
Współczynnik korygujący - znaczenie poziomu rozgrywek
Drugim istotnym elementem jest poziom rozgrywkowy klubu, do którego przechodzi zawodnik.

Im wyższy poziom rozgrywek nowego klubu, tym wyższa może być kwota ekwiwalentu.
Przykład 1. Zawodniczka w wieku 18 lat przechodzi do klubu I ligi
Załóżmy, że zawodniczka przez sześć pełnych lat kalendarzowych była szkolona w dotychczasowym klubie, od roku ukończenia 12 lat do roku ukończenia 17 lat.
W roku u kończenia 18 lat przechodzi do klubu I ligi.
Obliczenie:
- 4 lata szkolenia (12–15 lat): 4 × 700 zł = 2 800 zł
- 2 lata szkolenia (16–17 lat): 2 × 1 200 zł = 2 400 zł
- Łączna wartość szkolenia: 5 200 zł
- Współczynnik dla I ligi: 0,6
Ekwiwalent: 5 200 zł × 0,6 = 3 120 zł
W tym przykładzie ekwiwalent za wyszkolenie zawodniczki wynosi 3 120 zł netto.
Przykład 2. Zawodnik w wieku 20 lat przechodzi do Ligi Centralnej
Zawodnik był szkolony przez osiem pełnych lat kalendarzowych, od roku ukończenia 12 lat do roku ukończenia 19 lat.
Teraz zmienia klub i trafia do Ligi Centralnej.
Obliczenie:
- 4 lata szkolenia (12–15 lat): 4 × 1 000 zł = 4 000 zł
- 4 lata szkolenia (16–19 lat): 4 × 1 500 zł = 6 000 zł
- Łączna wartość szkolenia: 10 000 zł
- Współczynnik dla Ligi Centralnej: 1,0
Ekwiwalent:10 000 zł × 1,0 = 10 000 zł
Klub pozyskujący musi więc liczyć się z ekwiwalentem wynoszącym 10 000 zł netto.
Przykład 3. Zawodniczka w wieku 21 lat przechodzi do Superligi
Zawodniczka była szkolona w dotychczasowym klubie przez dziewięć pełnych lat kalendarzowych, od roku ukończenia 12 lat do roku ukończenia 20 lat.
Otrzymuje propozycję przejścia do klubu Superligi.
Obliczenie:
- 4 lata szkolenia (12–15 lat): 4 × 700 zł = 2 800 zł
- 5 lat szkolenia (16–20 lat): 5 × 1 200 zł = 6 000 zł
- Łączna wartość szkolenia: 8 800 zł
- Współczynnik Superligi: 2,0
Ekwiwalent: 8 800 zł × 2,0 = 17 600 zł
W tym przypadku ekwiwalent wynosi 17 600 zł netto.
Jak widać,poziom rozgrywek nowego klubu ma istotny wpływ na ostateczną kwotę.
Co w przypadku niepełnego roku szkolenia?
Nie zawsze zawodnik rozpoczyna szkolenie 1 stycznia lub pozostaje w klubie do końca roku kalendarzowego.
ZPRP przewiduje, że za każdy rozpoczęty miesiąc szkolenia nalicza się 1/12odpowiedniej stawki rocznej.
Przykład:
Zawodnik w roku ukończenia 17 lat był szkolony w klubie przez pięć rozpoczętych miesięcy.
Stawka roczna wynosi 1 500 zł.
5/12 × 1 500 zł = 625 zł.
Jeżeli przechodzi do klubu I ligi, zastosowanie współczynnika 0,6 daje:
625 zł × 0,6= 375 zł netto.
To wartość ekwiwalentu przypadająca na ten konkretny okres szkolenia. Do całkowitej kwoty należy doliczyć pozostałe okresy szkolenia uwzględniane zgodnie z przepisami.
Czy ekwiwalent może wzrosnąć po transferze?
Tak. Jest to szczególnie ważna kwestia dla klubów pozyskujących młodych zawodników.
Jeżeli wciągu roku od daty transferu zawodnik wystąpi choćby w jednym meczu wyższej klasy rozgrywkowej niż ta, do której został pozyskany, klub odstępujący ma prawo zażądać podwyższenia ekwiwalentu do kwoty odpowiadającej wyższemu współczynnikowi.
Przykład:
Zawodnik przechodzi do klubu I ligi. Wartość jego szkolenia przed zastosowaniem współczynnika wynosi 8 000 zł.
Początkowy ekwiwalent:
8 000 zł ×0,6 = 4 800 zł.
Po kilku miesiącach zawodnik występuje w meczu Ligi Centralnej.
Ekwiwalent według nowego współczynnika:
8 000 zł ×1,0 = 8 000 zł.
Klub odstępujący może wówczas zażądać dopłaty różnicy, czyli 3 200 zł.
Czy wypożyczenie zawodnika zmniejsza ekwiwalent?
Nie. Zgodnie z przepisami ZPRP transfer czasowy w okresie szkolenia nie powoduje obniżenia ekwiwalentu.
Co więcej,klub, do którego zawodnik został czasowo wypożyczony, nie nabywa z tego tytułu prawa do ekwiwalentu za wyszkolenie.
Nie należy zatem automatycznie odejmować okresu wypożyczenia od okresu uwzględnianego przy obliczeniach.
Reprezentanci Polski i uczniowie SMS - dodatkowe opłaty
W określonych przypadkach, oprócz ekwiwalentu należnego klubowi odstępującemu,może pojawić się dodatkowa opłata szkoleniowa na rzecz ZPRP.
Dotyczy to między innymi zawodników w wieku 15–23 lat, którzy w ostatnich 12 miesiącach przed transferem co najmniej dwukrotnie wystąpili w reprezentacji Polski, a także zawodników i zawodniczek SMS spełniających warunki wskazane w przepisach.
Dodatkowa opłata wynosi:
- 1 000 zł – mężczyźni
- 700 zł – kobiety
Przy czym w przypadku uczniów Szkół Mistrzostwa Sportowego ZPRP należy uwzględnić szczególne zwolnienia i wyjątki obowiązujące w sezonach 2026/2027 oraz 2027/2028.
Ekwiwalent a opłata transferowa - to nie to samo
Warto rozróżnić dwa pojęcia, które bywają ze sobą mylone.
Ekwiwalent za wyszkolenie jest związany z wcześniejszym szkoleniem zawodnika i co do zasady przysługuje klubowi odstępującemu.
Opłata za potwierdzenie transferu jest natomiast odrębną opłatą administracyjną, której wysokość zależy między innymi od statusu zawodnika oraz klasy rozgrywkowej klubu pozyskującego.
Oznacza to,że przy zmianie klubu mogą pojawić się różne należności, których nie należy traktować jako jednej opłaty.
Warto również wiedzieć, że przepisy przewidują określone zwolnienia z opłat na rzecz ZPRP i WZPR, na przykład przy transferze amatora, który nie ukończył 16 lat. Nie oznacza to automatycznie zwolnienia z każdego rodzaju ekwiwalentu.
Kto płaci ekwiwalent za wyszkolenie?
Zgodnie z zasadami ZPRP obowiązek zapłaty ekwiwalentu spoczywa na klubie pozyskującym zawodnika, a nie bezpośrednio na zawodniku czy jego rodzicach.
Warto o tym pamiętać podczas rozmów dotyczących zmiany barw klubowych.
W przypadku sporu i ustalania ekwiwalentu przez KZBK przepisy przewidują także dodatkową opłatę na rzecz ZPRP w wysokości 20% ustalonej kwoty ekwiwalentu, pobieraną od klubu pozyskującego. Jest ona uwzględniana przy rozliczeniu kwoty ustalanej przez KZBK.
Czy kluby mogą uzgodnić inną kwotę?
Tak. Przepisy przewidują przede wszystkim możliwość uzgodnienia opłaty bezpośrednio między klubami.
Dopiero w sytuacji braku porozumienia lub powstania sporu klub pozyskujący może wystąpić do KZBK o ustalenie ekwiwalentu.
Dlatego przedstawione wyliczenia pokazują kwoty wynikające z regulaminowego wzoru, a nie oznaczają, że w każdej sytuacji kluby muszą uzgodnić dokładnie taką samą sumę.
Kiedy ekwiwalent za wyszkolenie nie przysługuje?
Regulamin Zmiany Barw Klubowych ZPRP przewiduje również sytuacje, w których klub odstępujący nie ma prawa do otrzymania ekwiwalentu za wyszkolenie zawodnika lub zawodniczki.
Zgodnie z §8.2 ekwiwalent nie przysługuje w następujących przypadkach:
1. Przekazanie praw transferowych innemu podmiotowi - jeżeli prawa transferowe zawodnika zostały przekazane na podstawie zawartej umowy, za jego pisemną zgodą. Możliwość takiego przekazania dotyczy wyłącznie zawodników posiadających ważny kontrakt z klubem macierzystym, z zastrzeżeniem § 5 Regulaminu.
2. Wycofanie drużyny z rozgrywek lub zakończenie działalności klubu – jeżeli klub odstępujący wycofał drużynę z rozgrywek, został zlikwidowany, ogłosił upadłość lub utracił członkostwo w ZPRP.
3.Rozwiązanie kontraktu z winy klubu - jeżeli kontrakt zawodnika został rozwiązany decyzją Komisarza Zmiany Barw Klubowych z winy klubu.
Oznacza to,że samo spełnienie kryterium wieku i posiadanie odpowiedniego stażu szkoleniowego nie zawsze oznacza, że klub odstępujący będzie uprawniony do otrzymania ekwiwalentu. Każdorazowo należy uwzględnić również okoliczności wskazane w Regulaminie ZPRP.
O czym warto pamiętać przed zmianą klubu?
Zmiana klubu to ważna decyzja w karierze każdego sportowca. Warto więc zadbać nie tylko o warunki sportowe, ale również o formalności.
Przed rozpoczęciem rozmów transferowych należy sprawdzić historię rejestracji zawodnika, okresy szkolenia, jego aktualny status kontraktowy oraz poziom rozgrywek nowego klubu.
W przypadku zawodników młodzieżowych szczególne znaczenie może mieć także wcześniejszy udział w szkoleniu SMS, występy w reprezentacji Polski oraz ewentualne umowy o współpracy pomiędzy klubami.
Warto podkreślić, że znajomość wieku zawodnika, liczby lat szkolenia oraz klasy rozgrywkowej nowego klubu nie zawsze wystarcza do jednoznacznego ustalenia wysokości ekwiwalentu. W praktyce konieczne jest również zweryfikowanie:
· historii rejestracji zawodnika;
· statusu zawodnika (profesjonalny lub amator);
· obowiązywania lub wygaśnięcia kontraktu;
· ewentualnych przesłanek wyłączających prawo do ekwiwalentu;
· ewentualnego szkolenia w Szkole Mistrzostwa Sportowego (SMS);
· umów o współpracy zawartych pomiędzy klubami.
Szczególną uwagę należy zwrócić na § 8 Regulaminu Zmiany Barw Klubowych ZPRP, zwłaszcza punkty 8.1 i 8.2, które określają, kiedy klub odstępujący jest uprawniony do otrzymania ekwiwalentu, a w jakich okolicznościach prawo to nie przysługuje.
Znajomość zasad ekwiwalentu pomaga uniknąć nieporozumień, lepiej przygotować się do rozmów i świadomie planować kolejne kroki sportowej kariery.
Podstawa prawna: Związek Piłki Ręcznej w Polsce, Załącznik nr 5 „Odpłatności transferowe od sezonu2026/2027”, w szczególności pkt III oraz III.A.
https://zprp.pl/wp-content/uploads/2026/08/Zalacznik-Nr-5-1.pdf
Artykuł ma charakter informacyjny. Ostateczne rozliczenie konkretnego transferu zależy od jego okoliczności, dokumentacji zawodnika i obowiązujących przepisów.
Dołącz do naszej społeczności!
Załóż profil i rozpocznij swoją przygodę z handballem już dziś!


.svg.webp)
